NAMA :
PENGAJIAN MALAYSIA
POLITEKNIK KUALA TERENGGANU
Wednesday, 23 March 2016
Pengenalan
Kesultanan
Melayu Melaka
Tema ini mengisahkan kemunculan Kesultanan Melayu Melaka sebagai sebuah kerajaan yang kuat di Gugusan Kepulauan Melayu pada abad ke -15 hingga awal abad ke -16. Pada zaman kegemilangannya, Kesultanan Melayu Melaka telah membina satu tradisi budaya, politik dan ekonomi yang kekal diwarisi hingga masa kini.
Tema ini mengisahkan kemunculan Kesultanan Melayu Melaka sebagai sebuah kerajaan yang kuat di Gugusan Kepulauan Melayu pada abad ke -15 hingga awal abad ke -16. Pada zaman kegemilangannya, Kesultanan Melayu Melaka telah membina satu tradisi budaya, politik dan ekonomi yang kekal diwarisi hingga masa kini.
Kegemilangan dan kemakmuran Melaka telah menarik Portugis untuk datang dan seterusnya menguasai Melaka. Kejatuhan Melaka ke tangan Portugis pada tahun 1511 memaksa waris Kesultanan Melaka berpindah ke Johor dan bermula dari situlah mereka meneruskan perjuangan hendak menegakkan semula kedaulatan Melaka.
Sebagai
latar belakang kepada Kesultanan Melayu Melaka, terdapat beberapa perkara yang
berkaitan dengan kegemilangan Negeri Melaka antaranya :
· Kegemilangan Kesultanan Melayu Melaka dari sudut politik.
· Kegemilangan Kesultanan Melayu Melaka dari sudut ekonomi.
· Kegemilangan Kesultanan Melayu Melaka dari sudut pendidikan.
· Kegemilangan Kesultanan Melayu Melaka dari sudut politik.
· Kegemilangan Kesultanan Melayu Melaka dari sudut ekonomi.
· Kegemilangan Kesultanan Melayu Melaka dari sudut pendidikan.
Tuesday, 22 March 2016
Zaman Kegemilangan Kesultanan Melayu Melaka dari Sudut Politik
Susun
Lapis Pemerintahan Melaka
Pada kurun ke-15 Masihi dan 16 Masihi Melaka telah menjadi pusat kegiatan politik di Alam Melayu, ekoran daripada sistem pentadbiran yang sistematik. Sistem pentadbiran di Melaka mempunyai susun lapis pemerintahan mengikut pemerintahan hierarki, yang mana tergolong daripada golongan pemerintah dan golongan yang diperintah. Golongan pemerintah tergolong daripada Raja atau Sultan, kerabat diraja dan para pembesar, manakala golongan yang diperitah pula terdiri daripada artisan, para pedagang, rakyat biasa dan hamba. Kestabilan politik Melaka pada peringkat awal dikatakan bermula daripada kebijaksanaan pemerintahnya iaitu Parameswara yang bijak memerintah dan mentadbir politik Melaka. Hal ini kerana Parameswara mempunyai pengalaman berpolitik dan mentadbir, iaitu semasa beliau menjadi Raja di Palembang dan Singapura yang membolehkan Parameswara merancang skema untuk memajukan Melaka. Sultan memainkan peranan penting dalam mengawal dan menstabilkan politik. Sultan menduduki heiraki teratas yang berkuasa mutlak kerana Sultan mempunyai kuasa dalam semua perkara. Pelantikan Sultan adalah bardasarkan keturunan iaitu dimana putera sulung akan menggantikan Sultan dalam pentadbiran negeri selepas kemangkatan Sultan. Secara umum, hierarki para pembesar ini adalah seperti berikut :
Sistem Pentadbiran Melaka semakin berkembang dan bersistematik selaras dengan perkembangan dan kekompleksan kerajaannya. Bilangan para pembesar yang paling asas yang diwarisi sejak zaman Singapura dahulu bertambah dari semasa ke semasa supaya sesuai dengan kehendak sosial, politik dan ekonomi semasa. Raja Melaka yang kedua iaitu Raja Besar Muda (Megat Iskandar Syah) disebut oleh Sejarah Melayu sebagai ‘memerintah istiadat takhta kerajaan baginda’. Antara peraturan yang ditentukan oleh baginda ialah mewujudkan menteri yang bertanggungjawab menyusun istiadat di Balairung, melantik para bentara yang bertugas di Balairung dan melantik para biduanda. Tokoh yang memainkan peranan untuk melengkapkan lagi istiadat dan sistem pentadbiran ialah Raja Kecil Besar (Sultan Muhammad Syah. Beliau dikatakan telah ‘mengatur takhta kerajaan baginda’. Sejarah Melayu telah menerangkan dengan terperinci tentang pelbagai jenis peraturan, tanggungjawab individu di istana, memastikan berbagai-bagai bidang kuasa para pembesar, menentukan hak serta bidang kuasa raja Melaka, memformalkan amalan adat serta istiadat yang berhubung dengan peraturan berkerajaan dan penentuan protokol. Dua orang Pembesar atau Menteri utama yang diwujudkan pada ketika itu ialah Temenggung dan Seri Bija Diraja. Keadaan pada masa itu memerlukan kedua - dua jawatan ini diwujudkan kerana masyarakat serta corak bandar Melaka yang semakin kompleks. Oleh sebab keamanan Melaka perlu diberi perhatian yang wajar maka wujudlah jawatan Temenggung untuk mengatasi keamanan disamping mengawal perjalanan urusniaga negeri. Dengan kehadiran Orang Laut sebagai tenaga utama untuk mengawal keselamatan di perairan Melaka bagi menggalakkan perdagangan maka wujudlah jawatan Seri Bija Diraja Kewujudan jawatan Syahbandar sukar untuk ditentukan.
Pada kurun ke-15 Masihi dan 16 Masihi Melaka telah menjadi pusat kegiatan politik di Alam Melayu, ekoran daripada sistem pentadbiran yang sistematik. Sistem pentadbiran di Melaka mempunyai susun lapis pemerintahan mengikut pemerintahan hierarki, yang mana tergolong daripada golongan pemerintah dan golongan yang diperintah. Golongan pemerintah tergolong daripada Raja atau Sultan, kerabat diraja dan para pembesar, manakala golongan yang diperitah pula terdiri daripada artisan, para pedagang, rakyat biasa dan hamba. Kestabilan politik Melaka pada peringkat awal dikatakan bermula daripada kebijaksanaan pemerintahnya iaitu Parameswara yang bijak memerintah dan mentadbir politik Melaka. Hal ini kerana Parameswara mempunyai pengalaman berpolitik dan mentadbir, iaitu semasa beliau menjadi Raja di Palembang dan Singapura yang membolehkan Parameswara merancang skema untuk memajukan Melaka. Sultan memainkan peranan penting dalam mengawal dan menstabilkan politik. Sultan menduduki heiraki teratas yang berkuasa mutlak kerana Sultan mempunyai kuasa dalam semua perkara. Pelantikan Sultan adalah bardasarkan keturunan iaitu dimana putera sulung akan menggantikan Sultan dalam pentadbiran negeri selepas kemangkatan Sultan. Secara umum, hierarki para pembesar ini adalah seperti berikut :
- Bendahara - Bapa mertua raja. Tokoh yang pertama menjadi Bendahara Melaka bergelar Seri Wak Raja
- Perdana Menteri - Penyandang jawatan ini adalah kerabat diraja iaitu Raja Anum atau digelar Seri Amar Diraja.
- Penghulu Bendahari - Menantu Bendahara. Penyandangnya adalah daripada kalangan kerabat diraja, iaitu Raja Kecil Muda dan bergelar Seri Nara Diraja.
Sistem Pentadbiran Melaka semakin berkembang dan bersistematik selaras dengan perkembangan dan kekompleksan kerajaannya. Bilangan para pembesar yang paling asas yang diwarisi sejak zaman Singapura dahulu bertambah dari semasa ke semasa supaya sesuai dengan kehendak sosial, politik dan ekonomi semasa. Raja Melaka yang kedua iaitu Raja Besar Muda (Megat Iskandar Syah) disebut oleh Sejarah Melayu sebagai ‘memerintah istiadat takhta kerajaan baginda’. Antara peraturan yang ditentukan oleh baginda ialah mewujudkan menteri yang bertanggungjawab menyusun istiadat di Balairung, melantik para bentara yang bertugas di Balairung dan melantik para biduanda. Tokoh yang memainkan peranan untuk melengkapkan lagi istiadat dan sistem pentadbiran ialah Raja Kecil Besar (Sultan Muhammad Syah. Beliau dikatakan telah ‘mengatur takhta kerajaan baginda’. Sejarah Melayu telah menerangkan dengan terperinci tentang pelbagai jenis peraturan, tanggungjawab individu di istana, memastikan berbagai-bagai bidang kuasa para pembesar, menentukan hak serta bidang kuasa raja Melaka, memformalkan amalan adat serta istiadat yang berhubung dengan peraturan berkerajaan dan penentuan protokol. Dua orang Pembesar atau Menteri utama yang diwujudkan pada ketika itu ialah Temenggung dan Seri Bija Diraja. Keadaan pada masa itu memerlukan kedua - dua jawatan ini diwujudkan kerana masyarakat serta corak bandar Melaka yang semakin kompleks. Oleh sebab keamanan Melaka perlu diberi perhatian yang wajar maka wujudlah jawatan Temenggung untuk mengatasi keamanan disamping mengawal perjalanan urusniaga negeri. Dengan kehadiran Orang Laut sebagai tenaga utama untuk mengawal keselamatan di perairan Melaka bagi menggalakkan perdagangan maka wujudlah jawatan Seri Bija Diraja Kewujudan jawatan Syahbandar sukar untuk ditentukan.
Jawatan
yang penting ini muncul selari dengan kemunculan Melaka sebagai pelabuhan perdagangan
dan entrepot. Hal ehwal pelabuhan yang semakin kompleks dengan urusniaga dan
menjadi nadi kehidupan Melaka ketika itu menyebabkan Undang-Undang Melaka
meletakkan taraf jawatan Syahbandar ke taraf Pembesar Empat untuk melancarkan
aktiviti perdagangan. Jawatan
dan institusi Laksamana pula wujud semasa pemerintahan Sultan Mansor Syah
(1456-1477). Jawatan ini pada awalnya dicipta oleh Ratu Majapahit, kemudian
diformalkan oleh Sultan Mansor Syah. Orang yang pertama menyandang jawatan ini
ialah Hang Tuah. Kedudukan jawatan ini di istana adalah setara dengan Seri Bija
Diraja. Oleh
yang demikian, tugas dan bidang kuasa Laksamana adalah sama dengan tugas Seri
Bija Diraja. Tetapi apabila institusi Laksamana ini semakin kukuh dan
berpengaruh di Melaka, taraf jawatan Seri Bija Diraja pula didapati semakin
menurun.
Pembentukan Undang - Undang Melaka
Undang-undang atau sistem perundangan adalah suatu cara untuk menyelesaikan pelbagai bentuk konflik dan kekecohan dalam masyarakat sama ada di kalangan sesame individu, kelompok atau individu dan kelompok dengan system keadilan yang telah pun ditentukan dalam masyarakat tersebut. Di Melaka, dalam memastikan kestabilan politik dan negara, kerajaan Melaka pada masa itu telah menggubal undang - undang yang bertujuan untuk melancarkan pentadbiran.Terdapat dua undang-undang tradisional di Melaka. Undang-undang yang pertama dikenali sebagai Hukum Kanun Melaka yang merupakan undang-undang darat Melaka yang merangkumi peraturan yang harus diikuti oleh semua masyarakat di Melaka dan merupakan undang-undang yang bertujuan untuk mengawal keselamatan dan keamanan. Pada mulanya Hukum Kanun Melaka ditentukan berdasarkan hukum dan adat setempat. Namun, semasa zaman pemerintahan Sultan Alauddin Riayat Shah, Hukum Kanun Melaka ditukar berdasarkan Hukum Hudud. Perubahan teras ini adalah disebabkan oleh pengaruh Islam di Melaka pada ketika itu. Hukum Kanun Melaka diwujudkan bagi menjaga keamanan dan keselamatan rakyat di Melaka termasuklah bangsa asing yang tinggal dan singgah di Melaka. Namun begitu, undang-undang Islam hanya dilakukan kepada orang Islam manakala bangsa lain akan dihukum mengikut agama atau adat masing-masing. Sebagai contoh, jika seorang lelaki Islam telah berzina dengan seorang perempuan cina. Lelaki tersebut akan dihukum berdasarkan undang-undang Islam dan perempuan tersebut akan dihukum mengikut adab dan agamanya. Peraturan umum seperti mencuri, merompak dan sebagainya akan dilaksanakan untuk semua bangsa di Melaka termasuklah bangsa asing. Ini menunjukkan sikap Raja Melaka yang bertoleransi dan adil dengan rakyatnya. Baginda hanya menghukum rakyat yang benar-benar melakukan kesalahan sahaja. Hal ini telah menarik bangsa lain seperti pedagang dari China dan Gujerat, Orang Arab serta ramai lagi untuk datang dan menetap di Melaka.
Undang
- undang kedua pula dikenali sebagai Undang - Undang Laut Melaka atau Adat Pelayaran
Melaka atau diterjemah sebagai “The Maritime Laws of Malacca”. Undang-undang
Laut Melaka dikenali sebagai Adat Pelayaran Melaka, Kitab Peraturan Pelayaran
dan Hukum Undang-undang Laut. Undang-undang Laut Melaka mengandungi peraturan
dan tatatertib berniaga, cara berjual beli, hokum - hukum jenayah di kapal,
larangan -larangan dan tanggungjawab nakhoda, kiwi serta anak kapal. Undang-undang
Laut Melaka diwujudkan untuk melancarkan urusan pedagangan di Selat Melaka. Ini
telah menggalakkan kedatangan pedagang asing dari luar untuk terus berdagang di
Melaka. Undang - undang di Melaka telah dilaksanakan berdasarkan hukum syarak. Contohnya
hukuman potong tangan akan dikenakan terhadap pencuri yang tertangkap. Dengan
adanya undang-undang tersebut, Melaka telah berjaya manjadi sebuah negeri yang
aman dan selamat sehingga muncul sebagai pusat politik di nuantara.
Antara faktor lain yang mejadikan Melaka sebagai pusat kegiatan politik yang terkenal di Alam Melayu ialah kejayaan Melaka dalam menguasai tanah-tanah jajahannya.Bagi mengukuhkan lagi kuasanya Melaka telah menjalankan dasar penaklukkan,kerajaan Melaka telah menakluki kerajaan-kerajaan lain bagi menanbah pengaruhnya.Hal ini dapat mengukukkan lagi politik Melaka,dengan adanya pengaruh yang ramai.Malah pada masa yang sama Melaka juga akan digeruni oleh kuasa lain,yang sekaligus mengiktiraf Melaka sebagai penaung.Kejayaan Melaka dalam menjalin hubungan diplomatic dengan China juga merupakan salah satu faktor yang terpenting dalam perkembanggan politik Melaka. Peristiwa ini dapat dilihat apabila Parameswara telah menghantar utusan ke Peking pada tahun 1405 untuk menjalinkan hubungan baik dengan negeri China.Ekoran daripada penghantaran utusan tersebut,Parameswara diberi pengakuan secara rasmi pada tahun 1406,pengakuan tersebut disertakan dengan penyerahan cop mohor,persalinan pakaian daripada kain sutera dan payung kuning.Pada masa tersebut negeri China dikatakan negeri yang mepuyai kuasa yang terkuat di asia.dengan menjalinkan hubungan dengan China,Melaka mendapat perlindungan daripada China.Hal dapat menjamin keselamatan Melaka,khasnya daripada ancaman Siam. Ini dapat dibuktikan apabila laksamana Cheng Ho yang diutuskan oleh kerajaan China untuk ke Melaka telah diarahkan untuk singgah di Siam dahulu yang bertujuan untuk memberi amaran kepada Siam supaya tidak menyarang dan menancam Melaka kerana Melaka telah diiktiraf dibawah naungan China.
Zaman Kegemilangan Kesultanan Melayu Melaka dari Sudut Ekonomi
Faktor utama yang menjadikan Melaka sebagai pusat perdagangan di rantau Melayu ialah kedudukan Melaka yang strategik iaitu di kawasan perairan Selat Melaka yang mana merupakan laluan utama pedagang dari Timur ke Barat dan sebaliknya. Selat Melaka juga merupakan kawasan yang terlindung daripada tiupan angina monsun. Hal ini menyebabkan para pedagang akan singgah ke Melaka untuk berlindung daripada tiupan angin monsun. Di samping itu, mereka boleh menjalankan aktiviti perdagangan di Melaka kerana Melaka mempunyai kuasa beli yang tinggi. Perdagangan di Melaka juga berkembang ekoran daripada beberapa kemudahan lain yang disediakan seperti perkhidmatan membaiki kapal, rumah tumpangan dan stor barangan dagangan. Kebijaksanaan pemerintah telah menjadikan Melaka sebagai pusat perdagangan di Nusantara.
Contohnya, pemerintah Melaka berjaya menjaga keamanan dan keselamatan para padagang di Melaka dengan menubuhkan sistem pentadbiran di pelabuhan bagi melancarkan aktiviti perdagangan di pelabuhan. Ini sekaligus dapat menarik minat para pedagang dari luar untuk berdagang di Melaka. Malah pada masa yang sama Melaka juga telah bertindak sebagai pelabuhan intreport yang mana berfungsi sebagai pusat pertukaran barangan dagangan antara para padagang. Dengan adanya pelabuhan interport, Melaka telah dikenali di serata pelosok. Hal ini sekaligus telah menjadikan Melaka terkenal sebagai sebuah pusat perdagangan pada abad ke-15 Masihi dan abad ke-16 Masihi.
Hubungan dengan China
Melaka juga telah menjalinkan hubungan dengan China. Sebagai tanda persahabatan, Melaka kerap menghantar rombongan melawat Negara China.Tujuannya adalah untuk mengeratkan tali persahabatan dan juga memperluaskan perdagangan Melaka. Negara China merupakan sebuah negara yang luas dan mempunyai pasaran dan kuasa beli yang tinggi. Ini merupakan kesempatan bagi para pedagang Melaka untuk mendagangkan barangan dagangan mereka di China. Hal ini akan memberi keuntungan kepada Melaka. Namun pada masa yang sama, perhubungan dengan China juga dapat memenuhi keperluan barangan di Melaka. Dengan terjalinnya hubungan dengan Negara China , perkembangan perdagangan Melaka telah berlaku dengan pesat sehingga menjadikan Melaka sebagai pusat perdagangan yang terkenal di Alam Melayu.
Peranan Orang Laut
Hubungan dengan China
Melaka juga telah menjalinkan hubungan dengan China. Sebagai tanda persahabatan, Melaka kerap menghantar rombongan melawat Negara China.Tujuannya adalah untuk mengeratkan tali persahabatan dan juga memperluaskan perdagangan Melaka. Negara China merupakan sebuah negara yang luas dan mempunyai pasaran dan kuasa beli yang tinggi. Ini merupakan kesempatan bagi para pedagang Melaka untuk mendagangkan barangan dagangan mereka di China. Hal ini akan memberi keuntungan kepada Melaka. Namun pada masa yang sama, perhubungan dengan China juga dapat memenuhi keperluan barangan di Melaka. Dengan terjalinnya hubungan dengan Negara China , perkembangan perdagangan Melaka telah berlaku dengan pesat sehingga menjadikan Melaka sebagai pusat perdagangan yang terkenal di Alam Melayu.
Peranan Orang Laut
Di sekitar perairan Selat Melaka telah didiami oleh orang laut. Ekonominya adalah berasaskan aktiviti merompak dan menyamun. Mereka akan menyamun para pedagang yang melalui Selat Melaka. Hal ini akan menakutkan para padagang untuk berdagang dan melalui selat Melaka. Orang - orang laut telah diberikan pangkat dalam istana oleh Sultan supaya dapat menjamin keselamatan perairan Selat Melaka. Pada masa yang sama angkatan tentera laut telah digunakan bagi megawasi perairan Selat Melaka. Dengan kemahiran yang sedia ada, orang laut dapat mengawal perairan Selat Melaka dengan mudah. Contohnya, mereka dapat mengalahkan musuh dengan mudah kerana mereka mempunyai kemahiran dalam mengendalikan kapal dan membaca tiupan angin. Ekoran daripada kejayaan menguasai orang laut, Melaka dapat menarik minat para pedagang dari luar kerana terdapat jaminan keselamatan yang telah disediakan.
Zaman Kegemilangan Kesultanan Melayu Melaka dari Sudut Pendidikan
Islam
membawa perubahan dalam sistem pendidikan. Selepas kedatangan Islam golongan bawahan menerima pendidikan yang sama seperti golongan atasan. Sistem
pendidikan yang bermula di Istana mula beralih ke beberapa institusi pendidikan
Islam seperti pondok dan madrasah. Tradisi keilmuan yang ditekankan oleh Islam
telah mengembangkan pula tradisi pendidikan dan pengajaran secara lebih
tersusun. Dorongan belajar bermula dengan pengajaran membaca al-Quran dan kitab
- kitab. Golongan
pemerintah dan pembesar pembesar berperanan penting dalam mengembangkan ilmu
pengetahuan. Melalui sistem pengajian ilmu tersebut lahirlah para cendiakawan
dan ulama - ulama Melayu yang menjadi pegawai - pegawai pemerintah, guru - guru
dan ahli agama.
Antara
tokoh - tokoh melayu yang terkenal ialah Syeikh Abdul Malik Abdullah dan Sheikh
Wan Hasan Wan Ishak. Tokoh - tokoh ini telah banyak menyumbang ke arah
perkembangan ilmu pengetahuan di Tanah Melayu. Dalam
bidang intelektual dan keilmuan, Islam memberi kedudukan yang begitu tinggi dengan
memperkenalkan ilmu berteraskan ilmiah dan rasional sejajar dengan tuntutan
Islam. Keilmuan
rasional dan intelek yang diperkenalkan oleh Islam adalah pendekatan baru dalam
cara berfikir iaitu meninggalkan sesuatu yang bersifat tahyul serta memuja sesuatu
yang bersifat estetik, kepada sesuatu yang mementingkan akal, pemahaman ilmu
metafizik serta pandangan hidup yang munasabah pada akal yang sihat. Kedatangan
Islam membawa pengaruh yang besar terhadap sistem pendidikan. Di Melaka
contohnya, aktiviti pendidikan berlangsung di istana yang juga berfungsi
sebagai perpustakaan atau tempat penyalinan dan terjemahan. Di samping itu
tempat - tempat lain yang digunakan sebagai tempat pengajian ialah rumah - rumah
ulama, masjid, madrasah dan surau. Kebanyakan
guru-guru agama pula terdiri dari bangsa Arab. Ilmu-ilmu yang dipelajari ialah ilmu Usuluddin, Fiqh
dan Tasawwuf. Kitab-kitab utama yang
menjadi pegangan masyarakat di Melaka ketika itu ialah AI-Oar Al-Manzum oleh Abu
Ishak AI-Shirazi, Ihya Ulumuddin oleh Al-Ghazali dan Minhaj Al-Talibin oleh Al-Nawawi.
Di
Melaka sendiri, Sultan yang pertama bermula dari Megat Iskandar Shah (1414M) sehingga
sultan - sultan terakhir sebelum 1511M, begitu mengambil berat tentang
perkembangan pendidikan. Pengajian Islam tidak sahaja berlaku di rumah - rumah,
masjid - masjid dan surau - surau, bahkan juga di istana Sultan. Ulama
- ulama asing yang datang ke Melaka sejak awal hingga zaman kejatuhannya seperti
Makhdum Syed Abdul Aziz, Maulana Abu Bakar, Qadi Yusuf, Qadi Menus, Qadi Menawar
Syah, Maulana Sadar Johan, Maulana Jalal aI-Din dan lainlain bukan sahaja dijadikan
sebagai seorang guru bahkan diberi kedudukan yang tinggi dalam hierarki sosial
di Melaka, setaraf dengan pembesar dan pentadbir.
Bahasa dan Kesusasteraan
Bahasa Melayu telah menerima pengaruh ajaran Islam bermula abad ke-14 Masihi dan berkembang sehingga akhir abad ke-18 Masihi. Pada awal abad ke-14 kedudukan Agama Islam semakin teguh dan penyebarannya semakin meluas di Asia Tenggara. Bukti keteguhan kedudukan Agama Islam di daerah ini dapat dilihat daripada kewujudan penggunaan tulisan Jawi oleh orang-orang Melayu ketika itu.
Pada era kerajaan Melayu, Melaka (1400-1511M) misalnya, bahasa Melayu menjadi bahasa Lingua Franca bagi lapan puluh empat bahasa yang dituturkan oleh masyarakat Melaka ketika itu. Tahap perkembangan bahasa Melayu daripada bahasa Melayu klasik kepada bahasa yang mempunyai nilai peradaban yang tinggi berlaku pada dua zaman iaitu zaman peralihan (abad ke-19M) dan zaman moden (abad ke-20M). Tulisan Arab mulai diperkenalkan setelah kedatangan Islam. Dari segi bahasa, perubahan besar berlaku apabila masyarakat Melayu menyesuaikan perkataan Arab kepada bahasa Melayu. Perubahan ini dipermudahkan setelah tulisan Arab diubahsuai dan dikenali sebagai tulisan Jawi. Melalui sistem tulisan ini bahasa Melayu dapat memainkan peranan yang penting apabila digunakan untuk menulis kitab - kitab agama, hikayat - hikayat, undang-undang dan pentadbiran. Bahasa Melayu telah dipilih sebagai bahasa pengantar persuratan dan juga sebagai alat penyebaran dan penyampaian Agama Islam di seluruh Alam Melayu.
Tulisan jawi telah digunakan oleh bahasa Melayu semasa permulaan kedatangan Islam. Antara faktor yang menjadikan bahasa Melayu sebagai bahasa pengantar penyebaran, penyampaian dan persuratan Islam di Alam Melayu ialah sifat dalaman bahasa Melayu dan juga peranan yang dimainkan oleh wilayah dan daerah Melayu di Sumatera dan di Semenanjung Tanah Melayu dalam penyebaran Agama Islam ke seluruh kepulauan Melayu. Penggunaan bahasa Melayu sebagai bahasa pengantar Agama Islam telah menaikkan taraf, kecekapan dan kewibawaannya. Antara sumbangan terbesar Islam kepada masyarakat di Alam Melayu adalah pengaruhnya terhadap perkembangan bahasa Melayu. Sebagai bahasa komunikasi di Tanah Melayu, bahasa Melayu merupakan
Pada era kerajaan Melayu, Melaka (1400-1511M) misalnya, bahasa Melayu menjadi bahasa Lingua Franca bagi lapan puluh empat bahasa yang dituturkan oleh masyarakat Melaka ketika itu. Tahap perkembangan bahasa Melayu daripada bahasa Melayu klasik kepada bahasa yang mempunyai nilai peradaban yang tinggi berlaku pada dua zaman iaitu zaman peralihan (abad ke-19M) dan zaman moden (abad ke-20M). Tulisan Arab mulai diperkenalkan setelah kedatangan Islam. Dari segi bahasa, perubahan besar berlaku apabila masyarakat Melayu menyesuaikan perkataan Arab kepada bahasa Melayu. Perubahan ini dipermudahkan setelah tulisan Arab diubahsuai dan dikenali sebagai tulisan Jawi. Melalui sistem tulisan ini bahasa Melayu dapat memainkan peranan yang penting apabila digunakan untuk menulis kitab - kitab agama, hikayat - hikayat, undang-undang dan pentadbiran. Bahasa Melayu telah dipilih sebagai bahasa pengantar persuratan dan juga sebagai alat penyebaran dan penyampaian Agama Islam di seluruh Alam Melayu.
aspek terawal menerima pengaruh Islam. Pemindahan ilmu berupa ajaran Islam daripada al-Quran dan al-Hadith yang kedua-duanya dalam bahasa Arab berlaku dalam gerakan dakwah secara langsung yang dijalankan oleh pendakwah - pendakwah dari negara Arab, India dan China. Pemindahan ilmu dari bahasa Arab ke dalam bahasa Melayu telah menyebabkan berlakunya perkembangan keilmuan yang pesat di Alam Melayu. Kedatangan Islam mengangkat martabat bahasa Melayu ke arah mengungkapkan sesuatu yang bersifat ilmiah dan saintifik sehingga mencapai taraf lingua franca yang digunakan secara meluas di Alam Melayu. Terdapat penggunaan kata dari bahasa Arab yang dipinjam dan diguna pakai dalam bahasa Melayu. Kedatangan Agama Islam juga telah membawa perubahan yang besar terhadap warisan kesusasteraan Melayu. Banyak hasil kesusasteraan Melayu ditulis seperti Hikayat Nabi Muhammad S.A.W Hikayat Para Nabi dan Rasul, Hikayat Para Sahabat, Hikayat Para Pahlawan Islam dan Hikayat Ahli-ahli Sufi dan Orang-orang Yang Salih. Manakala puisi terkenal yang dipengaruhi oleh sastera Islam contohnya ialah Syair Perahu, Syair Burung Pingai oleh Hamzah Fansuri dan Syair Makrifat oleh Abdul Rauf Fansuri. Melalui tulisan jawi agarna Islam telah dapat diperkembangkan. Bahasa dan kesusasteraan Melayu juga berkembang melalui tulisan jawi. Dalam pada itu bahasa Melayu telah diperkayakan dengan kata-kata pinjaman serta istilah daripada bahasa Arab.
Perkembangan ini dapat dilihat bukan sahaja dalam kitab serta karya sastera semasa pada zaman selepas itu, malah buku-buku Sejarah juga mempunyai tajuk asal dalam bahasa Arab seperti Sulalatus Salatin, Tuhfat al-Nafis, Bustanus-Salatin dan lain - lain. Kedatangan Islam ke Alam Melayu selain membawa perubahan dari sudut akidah, ia juga membawa perubahan dari sudut kesusasteraan. Kesusasteraan Melayu bukan sahaja mengalami perubahan dari aspek pendokumentasian, malah turut mengalami perubahan dari aspek tema, bentuk, genre malah matlamat sastera itu sendiri. Para sasterawan menghasilkan karya-karya yang sangat luas bidangnya bukan sahaja bercorak fiksyen, tetapi turut meliputi cabang-cabang ilmu fekah, ilmu tasawwut ilmu kalam, falsafah dan sebagainya. Pelbagai hasil kesusasteraan telah dipengaruhi oleh ajaran Islam yang bertemakan sejarah Islam atau ajaran Islam itu sendiri. Antara contoh sastera prasa ialah Hikayat Nur Muhammad, Hikayat Bulan Berbelah, Hikayat Nabi Bercukur dan Hikayat Nabi Mikraj.
Rumusan dan Cadangan
1. Berbangga dengan warisan Kesultanan Melayu Melaka
2. Harus menghormati dan mematuhi undang-undang
3. Harus mengamalkan budaya kekitaan
4. Meneruskan dan mempertahankan identiti bangsa
Subscribe to:
Posts (Atom)